John Lennon, legendarny brytyjski muzyk, autor tekstów, piosenkarz i artysta, urodzony 9 października 1940 roku, jest postacią, która na zawsze odmieniła oblicze muzyki popularnej. Jako współzałożyciel zespołu The Beatles, stworzył wraz z Paulem McCartneyem jeden z najwspanialszych duetów kompozytorskich wszech czasów. Jego życie, naznaczone zarówno błyskotliwą karierą, jak i tragiczną śmiercią 8 grudnia 1980 roku, stanowi inspirację dla milionów. Lennon był nie tylko muzykiem, ale i wpływowym aktywistą pokojowym, którego przesłanie o pokoju i miłości nadal rezonuje. Miał dwóch synów: Juliana, z jego pierwszego małżeństwa z Cynthią Powell, oraz Seana, z drugiego małżeństwa z Yoko Ono, z którą spędził ostatnie lata życia.
Najważniejsze fakty:
- Wiek: Na listopad 2023 roku, John Lennon miałby 83 lata.
- Żona/Mąż: Cynthia Powell (1962-1968), Yoko Ono (1969-1980).
- Dzieci: Julian Lennon, Sean Lennon.
- Zawód: Muzyk, autor tekstów, piosenkarz, artysta plastyk, pisarz, aktywista pokojowy.
- Główne osiągnięcie: Współzałożyciel The Beatles i współtwórca duetu kompozytorskiego Lennon-McCartney; ikona muzyki i aktywizmu pokojowego.
Podstawowe informacje o Johnie Lennonie
John Winston Lennon, urodzony 9 października 1940 roku w Liverpool Maternity Hospital, otrzymał imię po ówczesnym premierze Wielkiej Brytanii, Winstonie Churchillu. Jego pełne nazwisko po ślubie z Yoko Ono brzmiało John Winston Ono Lennon. Jego życie zakończyło się tragicznie 8 grudnia 1980 roku w Nowym Jorku, gdzie zginął od ran postrzałowych. Prochy artysty zostały skremowane, a następnie rozrzucone w nowojorskim Central Parku. Lennon był postacią wszechstronną, aktywną w latach 1956–1980 jako piosenkarz, autor tekstów, muzyk, artysta plastyk, pisarz i wpływowy aktywista pokojowy.
Pomimo zmagań z dysleksją, która wpływała na jego naukę i umiejętności pisania, John Lennon wykazał się niezwykłą innowacyjnością i artystycznym duchem, stając się jedną z kluczowych postaci XX wieku w dziedzinie muzyki i kultury.
Rodzina i życie prywatne Johna Lennona
Wczesne dzieciństwo i relacje z rodzicami
Matka Johna Lennona, Julia Stanley, oddała go pod opiekę swojej siostry Mimi. Tragiczna śmierć Julii w lipcu 1958 roku, potrąconej przez samochód, była dla młodego artysty głęboką traumą i inspiracją dla utworu „Julia”. Lennon wychowywał się w domu „Mendips” pod opieką ciotki Mimi i wuja George’a Smitha, który podarował mu pierwszą harmonijkę ustną. Przez prawie dwadzieścia lat Lennon nie utrzymywał kontaktu ze swoim ojcem, Alfredem, który opuścił rodzinę, gdy John miał pięć lat.
Małżeństwa i dzieci
John Lennon był dwukrotnie żonaty. Pierwszą żoną była Cynthia Powell, z którą rozstał się w 1968 roku po sześciu latach małżeństwa. W 1969 roku poślubił Yoko Ono, z którą pozostał aż do śmierci, pomimo okresu separacji między 1973 a 1975 rokiem. Lennon miał dwóch synów: Juliana, urodzonego z Cynthii Powell, oraz Seana, urodzonego z Yoko Ono. Po narodzinach Seana w 1975 roku, John Lennon na pięć lat zawiesił karierę muzyczną, aby poświęcić się rodzinie.
Kariera muzyczna Johna Lennona
Początki z The Quarrymen i narodziny The Beatles
W 1956 roku John Lennon założył zespół skifflowy The Quarrymen. W wyniku zmian personalnych i nazwy, zespół ten przekształcił się w 1960 roku w The Beatles, grupę, która na zawsze zrewolucjonizowała muzykę popularną. To w tym okresie rozpoczęła się jego owocna współpraca z Paulem McCartneyem.
Spółka autorska Lennon-McCartney i przełomowe utwory
Spółka autorska Lennon–McCartney, stworzona przez Johna Lennona i Paula McCartneya, jest uznawana za najbardziej udany duet kompozytorski w historii muzyki. Lennon uważał „Strawberry Fields Forever” za swoje najlepsze dzieło dla The Beatles, podkreślając jego innowacyjność i eksperymentalne podejście do dźwięku. Ich wspólne kompozycje stanowiły serce brzmienia The Beatles.
Solowe dokonania i album „Double Fantasy”
Po rozpadzie The Beatles w 1970 roku, John Lennon rozpoczął karierę solową. Jego debiutancki album „John Lennon/Plastic Ono Band” wyznaczył nowy kierunek twórczości, prezentując takie ikoniczne utwory jak „Imagine”, „Give Peace a Chance” i „Instant Karma!”. W 1980 roku, po pięcioletniej przerwie, Lennon powrócił z albumem „Double Fantasy”, nagranym z Yoko Ono. Wydany zaledwie trzy tygodnie przed jego śmiercią, album ten stał się pożegnalnym arcydziełem artysty.
Warto wiedzieć: Po narodzinach syna Seana w 1975 roku, John Lennon zawiesił karierę muzyczną na pięć lat, poświęcając ten czas rodzinie.
Nagrody i osiągnięcia Johna Lennona
Dominacja na listach przebojów i uznanie krytyków
Jako wykonawca i autor tekstów, John Lennon zdobył 25 singli numer jeden na liście Billboard Hot 100, co świadczy o jego ogromnym wpływie na rynek muzyczny. Magazyn Rolling Stone umieścił go na 5. miejscu listy najlepszych piosenkarzy wszech czasów i 38. miejscu wśród najwybitniejszych artystów. W 2002 roku w plebiscycie BBC na „100 Najwybitniejszych Brytyjczyków” zajął ósme miejsce.
Pośmiertne wyróżnienia i Rock and Roll Hall of Fame
Pośmiertnie, w 1981 roku, album „Double Fantasy” został uhonorowany nagrodą Grammy w kategorii Album Roku. John Lennon otrzymał również nagrodę Brit Award za wybitny wkład w muzykę. Jego dziedzictwo zostało docenione dwukrotnym wprowadzeniem do Rock and Roll Hall of Fame: jako członek The Beatles w 1988 roku i jako artysta solowy w 1994 roku. Te wyróżnienia podkreślają trwały wpływ Lennona na światową kulturę muzyczną.
Warto wiedzieć: John Lennon został dwukrotnie wprowadzony do Rock and Roll Hall of Fame: raz jako członek The Beatles (1988) i drugi raz jako artysta solowy (1994).
Filantropia, aktywizm i osobowość Johna Lennona
Ruch antywojenny i „Bed-In for Peace”
John Lennon był czołowym aktywistą ruchu antywojennego. Jego utwory, jak „All You Need Is Love”, stały się hymnami kontrkultury lat 60. i symbolami protestów przeciwko wojnie w Wietnamie. W 1969 roku wraz z Yoko Ono zorganizował słynny „Bed-In for Peace” – pokojową manifestację, podczas której przyjmowali media w łóżku hotelowym w Amsterdamie i Montrealu. Była to jedna z najbardziej rozpoznawalnych akcji pokojowych w historii.
Poglądy i ich konsekwencje
Radykalne poglądy Johna Lennona i jego krytyka wojny doprowadziły do trzyletniej próby deportacji go z USA przez administrację prezydenta Richarda Nixona w latach 70. W młodości Lennon był postrzegany jako buntownik, często wdający się w bójki i zakłócający lekcje. Sam tłumaczył to brakiem stabilnego domu i wpływem silnych kobiet w jego rodzinie.
Inne role i projekty Johna Lennona
Kino i literatura
John Lennon próbował swoich sił również w innych dziedzinach artystycznych. Wystąpił w filmie „How I Won the War” (1967) i brał udział w licznych projektach filmowych oraz awangardowych wspólnie z Yoko Ono. Był także utalentowanym autorem literatury nonsensownej, publikując dwie książki: „In His Own Write” (1964) i „A Spaniard in the Works” (1965), które zawierały jego rysunki i charakterystyczny humor.
Edukacja artystyczna i jej zakończenie
John Lennon studiował w Liverpool College of Art, jednak został z niego wydalony przed ukończeniem ostatniego roku z powodu swojego zachowania i braku postępów w nauce. Mimo zakończenia formalnej edukacji artystycznej, jego talent przejawiał się w wielu innych formach twórczości.
Kontrowersje i trudne momenty w życiu Johna Lennona
Inwigilacja przez FBI
Przez wiele lat John Lennon był obiektem inwigilacji ze strony FBI. Dokumenty na jego temat, odtajnione po długim czasie, potwierdziły obawy władz przed jego wpływem na opinię publiczną i ruchy kontrkulturowe. Jego działalność pokojowa i antywojenne przesłanie były postrzegane jako zagrożenie dla stabilności politycznej.
Okres żałoby i jego konsekwencje
Po śmierci matki w 1958 roku, John Lennon przeżył dwuletni okres intensywnej żałoby i buntu. W tym trudnym czasie nadużywał alkoholu i często wdawał się w bójki, nie mogąc poradzić sobie z głębokim bólem po stracie bliskiej osoby. Ten okres znacząco wpłynął na jego psychikę i późniejsze doświadczenia życiowe.
Ciekawostki z życia Johna Lennona
Pierwsza gitara i wsparcie matki
Pierwszą gitarę, akustyczny model Gallotone Champion, kupiła Johnowi Lennonowi jego matka za 5 funtów i 10 szylingów. Warunkiem było, że instrument będzie przechowywany w jej domu, ponieważ ciotka Mimi nie pochwalała jego muzycznych pasji, powtarzając mu: „Gitara jest w porządku, John, ale nigdy nie wyżyjesz z niej”.
Wczesne przejawy talentu artystycznego
Już w dzieciństwie John Lennon tworzył własny magazyn szkolny „Daily Howl”, w którym publikował komiczne rysunki i karykatury. Były to jedne z pierwszych oznak jego wszechstronnego talentu artystycznego, zapowiadające przyszłą karierę muzyka, pisarza i artysty.
Dyskografia i filmografia Johna Lennona
Najważniejsze albumy solowe
Po rozstaniu z The Beatles, John Lennon wydał szereg znaczących albumów solowych, które ugruntowały jego pozycję jako artysty indywidualnego. Do najważniejszych z nich należą:
- John Lennon/Plastic Ono Band (1970)
- Imagine (1971)
- Some Time in New York City (1972)
- Mind Games (1973)
- Walls and Bridges (1974)
- Rock 'n’ Roll (1975)
- Double Fantasy (1980)
Wybrane filmy z udziałem Johna Lennona
Oprócz kariery muzycznej, John Lennon próbował swoich sił również w przemyśle filmowym. Wystąpił w filmie „How I Won the War” (1967) oraz brał udział w licznych projektach filmowych i awangardowych wspólnie z Yoko Ono.
Tabela osiągnięć Johna Lennona
| Osiągnięcie | Rok |
|---|---|
| Singiel numer jeden na liście Billboard Hot 100 | 25 |
| Nagroda Grammy – Album Roku (za „Double Fantasy”) | 1981 (pośmiertnie) |
| Nagroda Brit Award – Wybitny wkład w muzykę | (pośmiertnie) |
| Wprowadzenie do Rock and Roll Hall of Fame (jako członek The Beatles) | 1988 |
| Wprowadzenie do Rock and Roll Hall of Fame (jako artysta solowy) | 1994 |
| Miejsce w plebiscycie BBC na „100 Najwybitniejszych Brytyjczyków” | 8. miejsce (2002) |
| Miejsce na liście najlepszych piosenkarzy wszech czasów (Rolling Stone) | 5. miejsce |
| Miejsce na liście najwybitniejszych artystów w historii (Rolling Stone) | 38. miejsce |
John Lennon, poprzez swoją niezrównaną twórczość muzyczną i zaangażowanie w sprawy pokoju, pozostawił trwały ślad w historii kultury. Jego przesłanie o miłości i jedności nadal inspiruje kolejne pokolenia, przypominając o sile sztuki w budowaniu lepszego świata.
Często Zadawane Pytania (FAQ)
Dlaczego zabil Lennona?
Sprawcą zabójstwa Johna Lennona był Mark David Chapman. Jego motywacja była złożona i obejmowała poczucie odrzucenia, zazdrość oraz przekonanie, że Lennon był hipokrytą. Chapman wierzył, że zabicie Lennona zapewni mu sławę.
Kto zastrzelił Johna Lennona?
Johna Lennona zastrzelił Mark David Chapman. Dokonał tego wieczorem 8 grudnia 1980 roku.
Co się stało z Johnem Lennonem?
John Lennon został zastrzelony w Nowym Jorku 8 grudnia 1980 roku. Zmarł w wyniku odniesionych obrażeń już w szpitalu.
Gdzie został zastrzelony John Lennon?
John Lennon został zastrzelony przed swoim apartamentem w budynku Dakota przy Central Park West w Nowym Jorku. Było to niedaleko jego domu.
Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/John_Lennon
